|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Gia Đình Mũ Đỏ Việt Nam
Vùng Thủ đô Hoa Thịnh Đốn và Phụ cận
Trang
Thi–Văn
Chủ đề:
sử nước nam
Tác giả: Trần Quốc Bảo
Bộ
Sử Việt Nam, lưu truyền hậu thế,
Có chuyện đau lòng: “án
Lệ Chi Viên” (1)
Kể về ông Nguyễn Trãi, bậc Đại Hiền,
Lại bộ
Thượng thư, triều vua Lê Lợi.
Cuối cuộc đời, bị khép oan trọng
tội,
Phải tru di tam tộc, quá thương đau!
Chuyện tích xưa,
xin thuật lại như sau:
Khoảng thời gian, cách nay sáu thế
kỷ.
Thuở ấy, Nước ta bị Tầu cai trị,
Tổ Quốc điêu linh, dân
tộc lầm than!
Lớp sĩ phu, thường bí mật lo toan,
Tìm phướng
kế, diệt ngoại xâm, cứu Nước!
Bọn giặc Tầu, cũng lo đề phòng
trước,
Ra tay tàn sát, các nhóm đấu tranh!
Chúng bắt được
ông Bảng nhỡn Phi Khanh,
Đóng vào cũi, đem về Tầu, trảm quyết!
Nguyễn Trãi là con, khóc thương thảm thiết!
Đi theo cha,
đến tận Ải Nam Quan,
Phi Khanh vời Nguyễn Trãi tới bảo ban:
– “Con đừng theo cha, khóc than vô ích!
Hãy trở về, tìm phương
trừ bạo nghịch,
Trả thù cho cha, rửa nhục Sơn Hà!”
Trãi quì
lậy cha!... Rồi trở lại nhà.
Kể từ đó, ông nung
rèn ý chí.
Về kiến văn, ông đậu bằng Tiến sĩ,
Về kinh bang,
ông thao lược tinh tường.
Kịp khi nghe tin, có Bình Định
Vương,
Ở đất Lam Sơn, dấy binh khởi nghĩa.
Ông liền tới,
xin xung vào chiến địa.
Dâng lên vua, bài “Kế sách bình Ngô”
Toàn bản mật văn, rất đẹp ý vua,
Ngài dùng ông, làm Tham mưu
Tể Tướng.
Vua Lê Lợi (2), nhờ có ông dưới trướng,
Suốt mười năm ròng, chinh chiến can qua,
Dẹp tan quân Minh; Bình
định sơn hà!
Vua truyền ông viết “Bình Ngô Đại Cáo”.
Một
áng văn chương, cổ kim tuyệt hảo!
Nét sử oai hùng, hậu thế soi
chung.
Vua hiểu lòng ông, một vị tôi trung,
Trọng mến ông,
là Công Thần Khai Quốc,
Phong tặng chức Quan Phục Hầu hiển
tước!
Biết vua thương, nhưng quan lại ghét ghen!
Ông
xin lui về, ở Lệ Chi Viên,
Sống ẩn dật, với nàng hầu Thị Lộ!
Vua Lê Lợi, thụ mệnh trời, vắn số
Trị vì sáu năm, Ngài đã băng
hà.
Hoàng tử nối ngôi, kém đức vua cha,
Lê Thái Tông (3)
vị hôn quân, mê gái!
Một buổi, ngự hành tới thăm
Nguyễn Trãi,
Nhác thấy Thị Lộ, sắc nước hương trời!
Đã
chẳng kể gì, lễ nghĩa vua tôi,
Bắt ép nàng, phải theo hầu xa
giá.
Đêm Gia Bình (4), vua truy hoan thái quá!
Bị thượng mã phong, đột tử trên yên!
Tội giết vua, đổ xuống Lệ Chi
Viên!
Để thỏa lòng, các quan triều ganh ghét.
Than ôi!
Nguyễn Trãi Trung Thần bị giết!
Cả ba đời dòng tộc, phải chết
theo!
Nỗi oan khiên, đến mờ mịt trời cao,
Điểm nhơ nhuốc,
muôn đời ghi sử sách!
Vua Lê Thánh Tông (5), về sau đặc
cách,
Ban dụ “ân xá”, cho Cố Trung Thần.
Hành động vớt vát,
song chẳng cân phân,
Bởi “ân xá” thì vẫn là “có tội”!
Đèn
Công lý, không thể nào mờ tối!
Cuộc đời Nguyễn Trãi, sáng tựa
vì sao!
Trái tim ông, có nhật nguyệt soi vào!
Phật tại tâm;
Chân thân ông là Phật!
– Xin đốt nén hương, giải trừ u uất (6)
Giải nỗi oan chất ngất “Lệ
Chi Viên”! (7)
Trần Quốc Bảo
Richmond, Virginia
Tác giả ghi chú:
(1).
Lệ Chi Viên:
tên một trang trại nhỏ, ở Côn Sơn, Huyện Chí Linh, Tỉnh Bắc Ninh,
nơi hưu trí của vị Đại Công Thần Nguyễn Trãi. (Tài liệu tham
khảo: Việt Nam Sử Lược / Trần Trọng Kim; quyển 1, trang 217– 264)
(Tranh: unescovietnam.vn)
(2).
Lê Lợi (1384–1433) quê làng Lam Sơn, phủ Thiệu Hóa, tỉnh Thanh
Hóa; 10 năm đánh đuổi quân Tàu (1418–1427); Lên ngôi vua, tức Lê
Thái Tổ, trị vì được 6 năm (1428–1433); Thọ 49 tuổi.
(3).
Lê Thái Tông (1423–1442) con của Lê Lợi; nối ngôi cha, khi lên
làm vua năm 1434, mới có 11 tuổi; xảy ra vụ Lệ Chi Viên, rồi băng
hà năm 1442; Thọ 20 tuổi.
(4).
Gia Bình là tên Huyện Gia Bình, thuộc tỉnh Bắc Ninh.
(5).
Lê Thánh Tông (1441–1497) lên ngôi vua năm 1460, trị vì được 38
năm (1460–1497) thọ 56 tuổi, Ngài là vị Hoàng Đế anh minh nhất
đời Hậu Lê.
(6). Ở Việt
Nam, có 2 Đền thờ Nguyễn Trãi: a) Đền Ông Nghè Quan Phục Hầu
(thường gọi Đền Nghè) ở triền Núi Nưa (Na sơn) Phủ Nông Cống,
Tỉnh Thanh Hóa; b) Đền Thờ Đại Thánh Nguyễn Trãi, tại làng Nhị
Khê, Huyện Thường Tín. Hà Nội.
(7).
Về vụ án “Lệ Chi viên”, “Đại Việt sử ký toàn thư” (trang
404)chép:
“Tháng 8, ngày mồng 4, vua về đến vườn Vải
huyện Gia Bình, bỗng bị bạo bệnh rồi băng. Trước đây, vua thích
vợ của Thừa chỉ Nguyễn Trãi là Nguyễn Thị Lộ, người rất đẹp, văn
chương rất hay, gọi vào cung phong làm Lễ nghi học sĩ, ngày đêm
hầu bên cạnh. Đến khi đi tuần miền đông, xa giá về tới vườn Vải,
xã Đại Lại, ven sông Thiên Đức, vua thức suốt đêm với Nguyễn Thị
Lộ rồi băng, các quan bí mật đưa về. ––––(qua trang 405––––) Ngày
mồng 6 về tới kinh, nửa đêm đem vào cung rồi mới phát táng. Mọi
người đều nói là Nguyễn Thị Lộ giết vua.
Ngày 16 giết Hành
khiển Nguyễn Trãi và vợ là Nguyễn Thị Lộ, bắt tội đến ba họ. (tru
di tam tộc) – Trước đây, Nguyễn Thị Lộ ra vào cung cấm, Thái Tông
trông thấy rất ưa, liền cợt nhả với thị. Đến đây, vua đi tuần về
miền Đông, đến chơi nhà Trãi rồi bị bạo bệnh mà mất, cho nên Trãi
bị tội ấy.”
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~o~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
Mời mua thi tập mới CÕI TẠM
($35) 100 bài thơ hay nhất của TQB
trang thơ trần quốc bảo
thiên sứ micae – thánh bổn mạng sđnd qlvnch
|
|
hình nền: thắng cảnh đẹp thiên nhiên hùng vĩ. Để xem được trang web này một cách hoàn hảo, máy của bạn cần được trang bị chương trình Microsoft Internet Explorer (MSIE) Ấn bản 9 hay cao hơn hoặc những chương trình Web Browsers làm việc được với HTML–5 hay cao hơn.
nguồn: internet eMail by tqb chuyển
Đăng ngày Thứ Năm, July 18, 2019
Cập nhật ngày Thứ Tư, October 15/2025 –
thay hình & chuyển sang hệ thống bootstrap framework 5.x
tkd. Khoá 10A–72/SQTB/ĐĐ, ĐĐ11/TĐ1ND, QLVNCH